crm etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
crm etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

15 Eylül 2010 Çarşamba

CRM Nedir, ne işe yarar?

CRM; customer relationship management, yani müşteri ilişkileri yönetimi.
Son dönemin gelişim peşinde olan çok uluslu dev şirketlerinden KOBI'lere ve mikro işletmelere kadar her ölçekten şirketin gündeminde yer alan bir olgudur CRM. Özünde, bir sistem olmakla beraber yüksek miktarlı müşteri verisi toplama ve analiz etme işleri nedeni ile çoklukla gelişmiş yazılımlar kullanılarak yürütüldüğünden CRM demekle çoğu kez CRM yazılımı kastedilmektedir.

Aslında CRM, çok eskilerden beri hemen hemen her işletme tarafından uygulanırdı. O semtte çok satan gazeteyi öne koymak, yalnızca sedan araç üretmek vs. vs. Her ölçekte pek çok örnek bulabiliriz. O halde değişen ne? Değişen şey, genellemelerden hareketle kitleyi tanımlamak yerine, her müşteriyi ya da grubu tek tek ele alabilecek analiz imkanlarına sahip olmak. Yani eskiden toplumun %60'ı sedan otomobil sevdiği için "Türk halkı sedan sever" diye yapılan tanım artık "40 yaş üstü Ankara'lıların %80'i sedan seviyor" şeklinde derinleşebiliyor. Bu da yetmiyor, "Ankaralı Ahmet Bey sedan seviyor" diye birey bazına kadar inebiliyor. Teknik ifadesi ile kitleye birebir pazarlama yapılıyor. Bununla amaçlanan şey %60'a bakarken diğer %40'ı görmezden gelmemek. Oradaki fırsatı da kullanmak.

Elbette yazılım endüstrisindeki muazzam gelişmenin bunda çok büyük bir rolü var. Ancak bir o kadar önemli olan da, teknolojinin yaygınlaşması ile artık üretimin fark yaratılan bir alan olmaktan çıkmış olması. Artık müşteri özgür, başka bir ifade ile müşteri kral. İstediğini alır, istemediğini almaz. "Benim malım şöyle iyi böyle iyi" ifadeleri gittikçe anlamsızlaşıyor. Çünkü herkes aynı teknolojilerle, aynı makinelerle üretim yapıyor. Dolayısı ile ürünler arasındaki farklar son derece azalmış durumda. Hatta ölçek ekonomisi nedeni ile pek çok alanda ortak üretim yapılıyor. Bunun sonucu olarak rakip iki firma aslında teknik anlamda aynı malı satıyor. Hal böyle olunca rekabet alanı üründen ziyade hizmete kaymış oluyor. Kim müşteriye daha yakın durursa, daha sıcak ilişki kurabilirse, sorunsuz deneyimler yaşatırsa, daha olumlu bir algı yaratabilirse o kazanıyor.

Bazı süreçler kendiliğinden yeni süreçler doğurur. Müşteri ilişkilerindeki değişim de böyle. Müşteri ile ilişkisini kusursuzlaştırmaya çalışan kurumlar, ürün ya da hizmetlerini müşterilerine en iyi şekilde sunarken kendiliğinden doğan yeni bir soru ile karşılaşıyorlar: "müşterinin ürünümüzü neden istemesi gerektiğini anlatmak yerine, müşterinin istediği ürünü üretsek daha akılcı olmaz mı?" Bu soru CRM dünyasında ikinci fazı başlattı. Müşterilerin isimlerini, doğum günleri vs. veritabanına kaydettiğiniz, bugünün e-posta programlarının kişiler menüsü kadar iş yapan ACT kontak yönetim yazılımının ilk kopyası satıldığında, CRM yazılımları start almıştı. Ve bu geri dönülmez süreç yukarıdaki sorunun doğurduğu müşteri odaklı yaklaşım ile yeni bir yön buldu.

Peki müşterinin istediği ürünü üretmek, ya da ürünü müşteriye göre özelleştirmek mümkün mü? Yazılım dünyasının geldiği nokta ile evet. Bu noktada basit bir denklem çalışıyor. Analiz için veri gerekir. Yeterince veri toplar ve bunları süzer, doğru şekilde bakarsanız sonuçlara ulaşırsınız. Ben bunu tıpkı dijital bir resme benzetirim. 8-9 milyon renk kutucuğu birbirinden bağımsız ama bir sıralama ile dizildiğinde karşınızda bir resim vardır. Aynı pikselleri karışık dizdiğinizde ise anlaşılmaz bir renk kümesi.. Pikselleri müşteri verileri olarak düşündüğünüzde baktığınız resim işletmenizin görmesi gereken resimdir. Müşterinin resmidir.

Müşteri odaklı yaklaşım CRM yazılımlarında ayrışma, ya da sınıflaşmayı getirdi. CRM sistemleri operasyonel, analitik ve işbirliği sistemleri olarak sınıflandı. Bu kavramlar ve bağlı sistemler günümüzde oturmuş ve hayli yol almış durumdadır. Yani artık önümüzde bir trend, yeni bir teknoloji, ya da ham bir icat değil, neyin ne olduğunu bildiğimiz, hayli yol almış, çalışan ve fayda üreten bir sistem vardır.
Ancak oturmuş desek de, hatalı çıkışla doğru koşu yapmaya çalışan CRM, yani müşteri ilişkileri sistemlerinde bir paradoks, yani bir açmaz da halen devam etmektedir. Dünya'da çok basit temel kavram hataları vardır ve zaman içinde düzeltilemez hale gelmiştir. Elbette başka örnekleri vardır, ama bir otomobil tutkunu olarak benim verebileceğim en iyi örnek amortisöre shockabsorber (Almanca stossdaempfer) denmesidir. Modern otomobillerin süspansiyon sistemleri bir yay ve amortisörden oluşmaktadır. Bunlardan biri darbeyi emer, diğeri de bu esnada emilen enerjinin açığa çıkmasında kontrol sağlar. Yani çukura girerken alınan darbeyi hafiflettikten sonra bu enerji ile aracın sıçramasını engeller. Ancak terminoljinin aksine darbeyi emen yani şoku absorbe eden amortisör değil yaydır. Enerjiyi tutan da yay değil amortisördür. Ve elbette 100 kusür yıllık otomobil terminolojisindeki bu hatanın düzeltilmesi artık pek mümkün ya da belki de gerekli bile değildir.

İşte CRM terimi de aynen böyledir. Doğuştan yanlış ve sakat bir terimdir. Çünkü CRM, yalnızca müşteri ile ilgili değildir. Yanlış çıkış ile doğru koşu dedim ya, bu nedenle çeşitli terimler icat edilmektedir. Örneğin çalışanlara iç müşteri denilmesi gibi. Öyle ya, bu insanlar ile de kurumun ilişkisi var ve yönetilmesi gerekiyor, ama biz onlara müşteri demiyoruz. Ama sistemin adı müşteri ilişkileri yönetimi. CRM terimini değiştirmek zor ve belalı görünüyor. O halde çalışanlara iç müşteri dersek hem kapsam içine girmiş olurlar, hem de kimse incinmez.
Gerçekte bir önemi var mı bilmiyorum. Ama kavram kargaşası elbette anlaşılırlığı azaltan bir etken. Yeldeğimenlerine karşı savaş açmayı göze almak istemediğimize göre CRM yani müşteri ilişkileri yönetimi için kestirme bir açıklama geliştirdik sektör olarak. Bununla krizi atlatmayı umuyoruz. O da şu: üretim dışındaki sistemler CRM'dir. Bakın nereye geldik. CRM dediğimiz, belki sizin de kafanızda bir paket program olarak canlandırdığınız şey meğerse herşeymiş.

Üretimin kendine has sistemi var. Ayır. Kalan her şey CRM. Üzgünüm ama bununla yaşamak durumundayız. Adı müşteri ilişkileri yönetim sistemi olan bu şeyin aslında müşteri odaklı işletme yönetim sistemi olduğunu anlamalıyız. Dolayısı ile bir CRM planlaması ya da yatırımını ele aldığımızda aslında CRM'in bir ya da birden çok altbaşlığında bir bileşeni konuştuğumuzun farkında olmalıyız. Yani şu CRM iyidir bu CRM şöyledir gibi bir yaklaşım gerçekçi değildir.
Temel olarak ele alındığında müşteri ilişkisi kurum ile müşteri arasındaki özel bir ilişkidir. Zaten bu yüzden değerlidir ve fark yaratarak rekabet avantajı yaratılabilen bir olgudur. O halde bu ilişki pakatlenebilir değildir.

Özelleştirme CRM yazılımları için olmazsa olmazdır. Ancak bu sistemleri daha çok kurum için, özellikle de KOBI ölçeğinde erişilebilir yapmak isteyen firmalar için de özel yazılım değil paket yazılım geliştirilmesi kaçınılmazdır. Bu yüzden ve yazılım melekelerimizin gelişmesi ile sektör olarak dinamik olarak özelleştirilebilir yazılımlara bel bağlamış durumdayız. Kurumun kendine göre düzenlemeler yapmasına imkan veren bu tarz, şimdilik sorunu çözmüş görünüyor.
Artık top sizin sahanızda. CRM sistemini talep eden olarak kararınızı netleştirmelisiniz. Esneklik aynı zamanda belirsizlik demek. Ancak şanslısınız çünkü artık bazı konularda size aktaracağımız katı yargılarımız var.

Öncelikle ne tür bir CRM sistemine ihtiyacınız var?

Hızlıca ele alırsak operasyonel CRM sistemleri, müşteri ile ilişkinizi yürütmenizi sağlayan sistemdir. Teklif, sipariş, görüşme, destek, şikayet, fatura, bakiye takibi vs. Yani operasyonu kayıt altına almak, hızlı ve hatasız şekilde müşteriye hizmet vermek için yardımcınız olan sistemler.

Diğer tür ise hatırlayacağınız gibi analitik CRM sistemleri. Yani verilere bakarak müşterinin istediği gibi bir kurum olmak için yapmanız gerekenleri saptadığınız, müşteriye özel geliştirme ve düzenlemeler yaptığınız sistemler. Bu noktada bir kez daha dikkatinizi çekmek isterim. "müşterinin istediği gibi bir kurum olmak". Bu ifade müşteri odaklı olmanın tanımı ve modern işletmelerin cansuyudur.

Son tür; işbirliği için CRM. Ne kadar doğru bir kavram bilmiyorum, ama anlatılmak istenen şey, öncekilerin karması ve müşterinin de etkileşim ile devreye girdiği, yani interaktif bir sistem. Hem operasyon hem analiz işlevleri ve ilave olarak operasyon kısmında interaktivite (net bir ifade ile çağrı merkezinde yapılan işler. Sipariş formunu sizin girmeniz değil, telefonda ya da webde müşteri tarafından oluşturulması gibi etkileşimli sistemler).

Verinin değerini görebiliyor musunuz? Hem operasyonun yüksek verimliliğini ve kalitesini sağlıyor hem de işletmenin en önemli karar destek mekanizmasının ana besini olarak yaşamsal değeri var. İşin iyi tarafı, eğer kötü bir CRM yazılımınız yoksa bu veri bir kere oluşturuluyor.

Müşteri aynı müşteri, yaptığı işlem aynı işlem. Ama bunun kurumun farklı bölümleri için farklı anlamları var. A müşterisinin bir sipariş verdiğini düşünün. Bu tek işlem, satış bölümü için yapılan ciro, kotanın karşılanan bir bölümü ve muhtemelen de alınacak prim demek. Aynı işlem muhasebe için yapılması gereken bir tahsilat, finansman bölümü için nakit akışını oluşturan, dolayısı ile banka ile ne kadarlık kredi görüşmesi yapacağını belirleyen bir veri demek. Pazarlama bölümü için yaptığı kampanyanın yatırımın geri dönüş değerini etkileyen bir veri, gelecekteki kampanyalar için çıkarılan bir ders, başarılı kampanya için bir test demek. Eğer montaj ya da aktivasyon gerektiren bir ürün satıldı ise, teknik destek bölümü için belki de işin başlangıcı. Ar-ge için yeni ürüne ışık tutan bir değer. Yatırımcı için işin sürdürülebilirliğini gösteren bir veri. İşte CRM tam olarak bu demek.

Bu noktada size yine CRM sistemlerinden beklentinizi netleştirmeniz için bazı kesin ifadeler sunabilirim.
* Operasyonel CRM kişiseldir. Kiminle iletişim halinde olduğunuzu bilirsiniz.
* Kiminle iletişim halinde olduğunuzu biliyorsanız onunla geçmişinizi de (detay seviyesinde) biliyor olmalısınız. (Tarih, saat, içerik ve tarafların isimleri ile)
* Parça parça müşteri hizmeti olmaz. Müşterinin işi ne ise onunla görüşen kişi (muhtemelen çağrı merkezindeki işletimci yani agent) istenilen işi yapmalıdır. Bu bir fatura hatasının düzeltilmesi olabilir, ya da bir bayinin adresini isteme, ya da siparişin durumunu sorma. Eğer işletimcinin yetkisi yoksa bile arka plandaki işleri sistemden yapıp sonucunu bizzat bildirebilmelidir.
* Analitik CRM anonimdir. Analitik sistemlerde asla verinin sahibine ulaşılamamalıdır. Bu mahremiyet ihlalidir, güvensizdir ve müşteriye saygısızlıktır. Örneğin son 1 hafta içinde ABC kadın pedini almış olanların sayısını, yaş gruplarını, eğitim düzeylerini vb. analiz için inceleyebilirsiniz ve incelemelisiniz de. Ancak Leyla Hanım, Fatma Hanım diye inceleyemezsiniz.
* Sentezlerinizin kıyaslamalarını yapabilmelisiniz.
* Satış kanalına yönelik işlevler tek tip olmamalı, eleman bazında düzenleme yapabilmeli ve takip edebilmelisiniz.
* Kanalda satış yapsa müşteri kurumundur. Bilgiyi merkeze almalı, ancak hiyerarşiyi ihlal etmemelisiniz.
* Veri kurumsal hafızayı beslemelidir. Dolayısı ile veri olarak kullanılmayan bir iletişimi engellemelisiniz. Örneğin bir müşterinin aranıp bulunamaması da veridir.
* Olumlu/olumsuz geri bildirimleri farklı yollardan alabilmeli ve süratle sistem içinde dolaştırabilmelisiniz. Müşteri için şikayeti kolay hale getirmelisiniz.
* Topladığınız bilgiler ve değişen şartlar çerçevesinde sisteminizi revize edebilmelisiniz.

Çok çok geniş bir konu CRM. Ama iyi tarafı sizin için CRM, ihtiyacınız kadarıdır. Sistemi kendi ihtiyaçlarınız çerçevesinde kurmalı ancak mutlaka esnekliğe sahip olmalısınız. Olan biteni izlediğinizde, kurumunuza rekabet avantajı sağlayacak fırsatları tüm çıplaklığı ile görebileceksiniz. Bu yüzden CRM sistemlerine çok büyük paralar yatırılıyor. Bu yatırım karşılığı fazlasıyla alınan bir yatırım oluyor. Herhangi bir yerde bir yarpak kıpırdarsa Dünya'da bir şey değişmiş demektir. Farkında olsanız da, olmasanız da. Ama eğer farkında olursanız bunu paraya ve başarıya çevirebilirsiniz yoksa yapraklardan bize ne.

Kaynak : www.wetos.com

13 Eylül 2010 Pazartesi

Devir değişti!

Wetos.com sitemizde ana sayfa yazımızı değiştirdik. Değişen iş yapma şekli üzerine 9 maddeli bir yazı hazırladık. Ürün ile ilgili kısmını atarak yayınlıyorum. Faydalı olacağını umuyorum.
----

Hangi sektörde yer alırsak alalım, nasıl bir geçmişimiz olursa olsun, hepimizin ortak bir sorunu var; daha çok ve kazançlı satmak. Çok değil 10-15 yıl öncesinde böyle sorunlar yoktu. Nasıl daha fazla üretebileceğimizi ya da temin edebileceğimizi düşünürdük. Çünkü o zamanlar ürettiğini satma devri idi, şimdi sattığını üretme devri.

İş yapma şekli ürün odaklı yaklaşımdan müşteri odaklı yaklaşıma döndü. Ne yazık ki, pek çoğumuz bu duruma uyum sağlamakta ciddi zorluklar çekiyoruz. “Piyasalar kötü, devlet politikaları hatalı ya da çok fazla firma var” gibi yorumlar yapıyoruz. Her gün pek çok yazı okuyoruz, yeni kavramlar duyuyoruz ve çözümden biraz daha uzaklaşıyoruz. Çünkü konu bizim için anlaşılmazlığını koruyor veya daha da karmaşık hale geliyor. Bilmediklerimiz arttıkça kendimizi yetersiz hissediyoruz.

Büyük işletmeler bu konularda yetişmiş ve geniş kadrolara sahip oldukları için çok az sorun yaşarken günümüzde ticaret, KOBİ'ler için kabus haline gelmeye başladı. Çalışıyoruz, hatta daha çok çalışıyoruz, ama personel maaşı ve fatura ödemeye çalışıyoruz. İşi büyütmek, ya da zenginleşmek için gerekli kazançları elde etmek pek mümkün olmuyor. Oysa ki sorun, sorunu tespit edememiş olmamız.

Konuyu incelemeye geçmeden önce belirtmeliyiz ki, ürünümüzün hedefi KOBİ'ler olduğu için burada derlediğimiz bilgi tamamen KOBİ'ler ve mikro işletmeler için geçerlidir.

Gerçek 1: Sanayi çağı bitti, bilgi çağındayız.

sanayi devri

Kalifiye eleman gerektirmeyen üretim konularında Çin gibi, Hindistan gibi ülkelerle rekabet etmek neredeyse imkansız. Yapabileceğimiz şey katma değersiz olan üretim işlerini bu ülkelere, ya da ülkemizdeki daha az gelişmiş bölgelere kaydırmak.

Ve biz katma değerli olan tasarım ve hizmet alanlarına odaklanmalıyız. Tıpkı pek çok köklü batı işletmesinin yaptığı gibi. Çünkü işçilik temel girdi olarak maliyetleri etkiliyor. Üretim miktarları da birim başına düşen sabit giderleri etkiliyor. Ne yazık ki, biz ülke olarak sanayi çağı bittikten sonra sanayileşmeye çalışıyoruz. Oysa ki, bir kaç yıllık bir geçiş stratejisi ile katma değersiz üretimlerden çıkmalıyız. Mevcut işletmelerimizi kapatmamız gerekmiyor, ama yeni düzene ayak uydurmalıyız. Verimli ve rekabetçi olamadığımız alanlarda mücadele ederek enerjimizi tüketmemeliyiz.

Gerçek 2: Teknoloji rekabet alanı değildir.

teknoloji rekabet alanı değildir

Her işletme mümkün olduğu kadar teknolojiden faydalanmalı, ancak bunu doğrudan rekabet alanı olarak görmemelidir. Neden mi? Çünkü parası olan herkes, o teknolojiye sahip olabilir. Dolayısı ile yaptığınız makine yatırımı maliyetlerinizi düşürmek, verimliliğinizi ve rekabet gücünüzü arttırmak için size çok önemli faydalar sağlar, ancak rakiplerinizden farklılaşmanız için yeterli olmaz. Unutmayın ki, günümüzde uzay teknolojisi bile artık bir ülkenin tekelinde değil.

Aslında bu durum sadece teknoloji için geçerli değil. Satın alabildiğiniz hiç bir şey kalıcı bir rekabet gücü sağlamaz. Rekabet gücü; kurumun kendi bünyesinde ürettiği teknoloji, deneyim ve bilgi birikimi ile mümkündür. Yani müşteriyi tanıyan deneyimli elemanlar, üretim yapan makinelerden daha önemli rekabet unsurlarıdır.

Gerçek 3: Inovasyon ve pazarlama dışındaki tüm işler (satışın kendisi de dahil olmak üzere) giderdir.

inovasyon ve pazarlama dışındaki tüm işler giderdir ve giderler düşürülmelidir

Ve giderler düşürülmelidir. Dolayısı ile bu alanlarda olabildiğince tasarruf yapacak, verimli çalışmanızı sağlayacak tedbirleri almalısınız. Konu gelmişken günümüzün yeni kavramlarından biri olan inovasyon kavramını da açmamız gerek. İnovasyon nedir? Bir çok teknik tanım yapabiliriz, ancak işin özüne bakarsak, İnovasyon, gerçekleştirilebilir ve geniş kapsamlı yeniliklerdir.

Yani;
1- Ar-ge gibi emsalsiz bir ürün çıkarması gerekmez, ama bir yenilik veya iyileştirme getirmelidir.
2- Ar-ge faaliyeti sonuçsuz kalabilir, ama inovasyon mutlaka uygulanabilir, ticarileşebilir olmalıdır.
3- Teorik olarak olmasa da pratikte Ar-ge faaliyetleri genelde ürün veya üretim odaklıdır. Oysa inovasyon her alanda olabilir ve hatta çoklukla ürün dışındaki alanlarda olur. Ürün inovasyonu, süreç inovasyonu, pazarlama inovasyonu vs. alanlarda olur. Daha net söylemek gerekirse, teslimat maliyetlerini düşürecek bir düzenleme inovasyondur ve makbuldur.

IKEA'nın yassı koliler konsepti çok güçlü bir inovasyondur örneğin. Bütün bunları bir kenara bırakarak inovasyon kavramını en iyi açıklayacak cümle şudur: İşletmenizin rakiplerinden farkını ifade eden cümle inovasyondur. Elbette “genç ve dinamik kadro”, “tecrübe” vs. içi boş kilişeleri kastetmediğimizi söylemeye gerek yok.

IKEA, yassı koliler, işçilik ve nakliyeyi dışarıda bırakmak
Iphone, dokunmatik ekran, sensör, merkezi uygulama havuzu
Porsche Chayenne, sportif 4x4
PlayStation, gerçek gibi oyun kalitesi
Google, aradığınız herşeyi en doğru şekilde sunmak. Bunlar gibi pek çok örnek sayabiliriz.

Gerçek 4: Ölçülebilir ve algılanabilir faydaya dayalı bir fark yaratamazsınız kısa sürede yok olursunuz.

ölçülebilir faydaya dayalı fark yaratmak

Bazı ürünler gerçek bir fark yaratmadığı halde yarattıkları algı sayesinde iyi satabilirler. Ancak bu durum kısa sürecektir. Bunlar moda ürün ya da hizmetlerdir.

Farklı olmak için yıllardır pek çok dörtgen olmayan mekan tasarlandı. Evler, ofisler vs. Ancak bunların hiçbiri moda olmaktan öteye gidemedi. Çünkü dolap dörtgen, masa dörtgen, kapladığımız alanlar dörtgen.

Binlerce Zihni Sinir icadı milyonluk işler olma vaadi ile piyasaya çıkıyor. Bunlardan reklamını iyi yapanlar diğerlerine göre biraz daha fazla satmakla birlikte hepsi kısa sürede yok oluyor. Uydu telefonlarına yapılan devasa yatırımı hatırlarsınız. Peki bu yatırımcıları küçücük GSM telefonlarının yaptığı işi kocaman bir sistemle yapmanın satacağına inandıran neydi? GSM şebekesinin Dünya'nın her yerine yayılmış olmaması. Gözden kaçırdıkları ise bunun geçici olduğuydu. Çünkü operatörler harıl harıl şebekelerini geliştirmek üzere yatırım yapıyordu. Dolayısı ile bir süre içinde ortada uydu telefonu lehine anlamlı bir fark kalmadı ve sistem çöktü.

Yılların Polaroid'i aynı şekilde değişen teknolojinin kendi yarattığı farkı anlamsız kıldığını fark edemediği için battı. Oysa ki, pek çok uzman, dijital fotoğraf makineleri piyasaya çıkmaya başladığında Polaroid'in de bu alana girmesi halinde imaji ve yüksek bilinirliği sayesinde muhteşem bir pazar yakalamış olacağını belirtiyor.

Sözün özü, çok inandığınız ama toplumun önemsemediği, ya da geçmişte kalmış bir fayda kısa sürede artık satmaz hale gelecektir.

Gerçek 5: İnsanlar istediklerini satın alırlar.

insanlar istediklerini satın alırlar, sonra gerekçelendirirler

Daha sonra bunu kendilerine ve çevrelerine ihtiyaç olarak gösterecek bahaneleri yaratırlar. Şüpheniz mi var? Sadece basit bir örnek size gereken cevabı verecek. Eğer müşteri gerçek ihtiyaca bağlı olarak alış veriş yapıyorsa, nasıl oluyor da amazon.com dünyanın en büyük kitaçısı Barnes and Noble'den daha fazla online kitap satışı yapabiliyor? Üstelik kendisi de onlardan aldığı halde. Amazon.com müşterilerinin bu soruya yanıtı ne biliyor musunuz? “Amazon.com beni daha iyi anlıyor/tanıyor”. İnsanlar bir ihtiyaçlarını -ki bu sınıf atlama, prestij gibi duygusal bir ihtiyaç da olabilir- karşılamak üzere alım kararı verir. Ancak nereden neyi alacaklarını tamamen duygusal gerekçelerle saptarlar. Sempati, güven, anlık algı, kolaylık, cazip teklif vb. Bir nedenle kararı verirler. Sonra da bunu gerekçelendirirler. Sanılanın aksine, gerekçelendirme alımdan sonra olur. Örneğin bir yakını/tanıdığı arabasını değiştirince arabasını değiştiren kişi aracın eskimesini, ya da sunulan kampanyanın ne kadar karlı olduğunu, çok özel bir donanım paketindeki araçtan yalnız bir tane kaldığını vs. söylerler. Oysa ki bundan çok daha düşük bir bedelle eski araçlarını servise götürebilirlerdi.

Dolayısı ile gerçekte satan şey deneyimdir. Kişinin yaşadığı ve etkilendiği bir satıcı deneyimi, mağaza deneyimi, profesyonellik deneyimi ya da ürün deneyimi o ürün ya da hizmeti istemesi ile sonuçlanır. Bu istediği bastıracak şiddette engeller yoksa (örneğin bütçesini aşması, yetkinliğinin olmaması vb.) kişi bir şekilde bu ürüne ne kadar ihityacı olduğunu kendisine ve çevresine anlatacak haklı gerekçeleri üretecektir.

Gerçek 6: Müşteri odaklı olmak zorundasınız. Ancak müşteri odaklı yaklaşım, müşteri vel-i nimetimizdir anlayışı değildir.

müşteri odaklı yaklaşım müşterinin isteklerine evet demek değildir

Müşteri odaklı olmak demek, ürünün geliştirilmesi dahil tüm süreçlerde müşteri taleplerini inceleyerek onlara uygun kararlar almak demektir.

Müşteriyi dikkate almayan bir sistemde müşterinin kaprislerini çekmek müşteri odaklılık değildir. Örneğin; engelli rampası yapmak müşteri odaklı iken, engelli müşterinin tekerlekli sandalyesini merdivenden çıkarmak müşteri odaklılık değildir. Ya da geç servis yapıp meyve tabağı ikram etmek de müşteri odaklılık değildir.

Müşterilerimizin isteklerini ve beklentileri sürekli öğrenmeli ve sunduğumuz ürün ve hizmetlerde bu beklentileri karşılamak üzere ne gibi değişiklikler yapmanın uygun olacağını bulmalıyız. İş modelimizi müşteri beklentilerine uygun şekilde tasarlamalıyız.

"Evim, güzel evim" ifadesini bilirsiniz. Neden insanlar kendilerini evlerinde rahat hisseder. Çünkü kendi beklentilerine göre tasarlamış ve düzenlemiştir. Etraftaki insanlar, hatta evcil hayvanlar bile aynı kültüre aittir. Dolayısı ile aynı dili konuşur. Yani odakta kendisi vardır.

Gerçek 7: Hizmet kalitenizde standartlaşmayı sağlayamazsanız, müşteri odaklı olamazsınız.

hizmet kalitesi standart olmalıdır

Çünkü tutarsız ya da beklenti dışında bir hizmet kalitesi müşterinin ilişkiyi kesmesi ile sonuçlanır. Hizmet kalitesinde standartlaşma için kurumsallaşma şarttır. Kurumsallaşma, bilginin ve tecrübenin şahıslarca değil şirket olarak biriktirilmesini şart koşar. Buna kurum hafızası, kurum aklı, ya da kurumsal hafıza denilir. Herhangi biri tarafından her an tekrar ve aynı kalitede yapılabilir işi sağlayacak sistemleri kurmanızı sağlar.

Bunun iki faydası vardır. Birincisi; işler daha kolay yapılır. Daha vasıfsız, ya da deneyimsiz elemanlarla bile iş yapma imkanı elde edilir. Dolayısı ile maliyet avantajı yakalanır. İkincisi; müşteri ne bekleyebileceğini bilir, ve beklediğini aldığı için memnun olur.

Gerçek 8: Başarının formülü belli. Bir şeyi herkesten daha iyi yap, geri kalanları yeterince iyi yap, ama hiç birini kötü yapma.

başarının sırrı bir şeyi diğerlerinden daha iyi yapmaktır

muadil sunum, makul derecede daha yüksek fiyat, muadil destek, daha yüksek kalite bir başarı formülüdür. (örneğin Turkcell, BMW, Mercedes, Sony, Apple buna uyar) muadil ürün, muadil fiyat, muadil saygınlık, daha yaygın satış ve servis ağı da bir başarı formülüdür. (örneğin Arçelik, FIAT buna uyar)

İşinizin her alanında en iyi olmanız gerektiğini söylememiz beklentisi içinde olabilirsiniz. Ama bu, hem kolay değil, hem de kazançlı dolayısı ile akılcı değil. Biliyorsunuz ki, en iyi olma iddiasını koyduğunuz her alanda önemli bir yatırım ve emeği de beraberinde koymalısınız. Oysa ki, gücünüzü bir alanda yoğunlaştırıp gerçekten en iyi olmak çok daha akılcı bir stratejidir.

Kesin olarak kabul etmeliyiz ki, işin unsurlarından hiçbirini kötü yapma hakkımız yok. Mükemmel ürün, ama berbat servis kombinasyonu işin sonunu getirir. Ancak makul derecede kötü olmaya yani vasat olmaya hakkımız var. Aynı örneğe devam edersek, ne iyi ne kötü seviyedeki servisler, ne müşteri getirecek ne de kaybettirecektir. Daha doğrusu bunların sayısı eşit olacağı için dengelenecektir.

Böylece asıl konuya gelebiliriz. Hangi alanda gerçekten bir numara olma iddiasında isek bunun için tüm imkanları seferber etmeliyiz.

Bu formülün karşılığı müşteridir. Tabi pek çoklarının yaptığı gibi Dünyadaki tüm insanları hedef müşteri olarak seçmediyseniz. Unutmayın müşterileriniz, en iyi olduğunuz alandaki değerleri benimsemiş kişiler olacaktır. Yani Dünyadaki insanların yalnızca bir kısmı..

Gerçek 9: Yeni müşteri yaratmak, mevcut müşteriyi tutmaya göre 4-6 kat daha pahalı.

Yeni müşteri, mevcut müşteriye göre 4-6 kat daha pahalıya mal olur

Araştırmalara göre şirketler her 5 yılda müşterilerinin yaklaşık yarısını kaybediyorlar. Dolayısı ile bunların yerine yeni müşterilerin konulması gerekiyor. Oysa yeni müşteri edinmek eldekileri korumaya göre çok daha pahalı.

Mevcut müşteriyi elde tutmak yeni müşteri edinmeye göre daha ucuz olmanın ötesinde, zaman geçtikçe daha da ucuzluyor. Bir müşterinin firmanız ile çalışma süresi uzadıkça, elde tutma maliyeti daha da düşüyor.

Teklif usulü çalışan bir firma iseniz, yeni bir müşterinin oluşturulması için 7-8 görüşme yapılması gerekiyor. Bu açıdan baktığınızda, sadece maliyetinin yüksekliği değil, aynı zamanda sürecin uzunluğu da oldukça önemli. Zor zamanlarda hızlı hareket edememe, satış ekibinin sürekliliği gibi başka sorunlar da bizi bekliyor.

Velhasıl mevcut müşterileri olabildiğince elde tutmak çok akılcı bir stratejidir.

Peki çözüm ne, ne yapmak lazım?

Bu gerçekleri incelediğinizde hepsinin aynı sonuca çıktığını göreceksiniz. CRM. Yani müşteri ilişkileri yönetimi sistemi. Ve bu hiç şaşırtıcı değil. Bir süredir büyükler, CRM sistemlerine inanılmaz boyutta paralar yatırıyorlar. Yatırımların büyüklüğünü daha iyi anlatabilmek için 100milyon USD ödenen CRM sistemi olduğunu, ya da sadece 600-700 müşterisi olan CRM yazılımı şirketlerinin dünyanın en büyük şirketleri arasında yer aldığını söylemek yeterli olacaktır.

2005 yılı itibarı ile Dünya CRM yazılım pazarı 160 milyar USD büyüklüğe ulaşmıştır. Bir yanılgıya sebep olmamak için belirtmek gerekir ki, CRM sistemleri oldukça geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Bir şirketin üretim dışında kullandığı neredeyse tüm yazılım sistemi CRM'in alt kolları olarak yer alıyor. Satış otomasyonu, Çağrı Merkezi, Bayi Yönetimi, Personel Yönetimi, Doküman yönetimi, ön ofis otomasyonu, arka ofis otomasyonu...

Bunların hepsi CRM sisteminin parçası. Ve hemen bir açıklama daha yapmak gerekli. CRM, bir yazılım türü değil, bir sistemdir. Ancak büyük verilerin hızlı ve akıllıca sınıflanması CRM sistemin temel taşı olduğu için çoğunlukla CRM sistemleri güçlü yazılımlardan oluşur.

Genel kabul gören 3 kırılımdan söz etmek mümkün; operasyonel CRM, analitik CRM, işbirliği için CRM.

Kaynak : www.wetos.com